Avrupa Birliği Ormansızlaşmanın Önlenmesi Yönetmeliği’nin (EUDR) uygulanmaya başlaması için son tarih olan 30 Aralık 2024 yaklaştıkça sertifikasyon programları Yönetmelik’in gerekliliklerine uygun değişiklikleri yapmak için çalışmalarını hızlandırıyor. EUDR, risk değerlendirmesi sürecinde sertifiye ya da üçüncü taraflarca doğrulanmış programların kullanımına imkan sağlayarak düzenleyici mevzuata uyumu temin için sertifikasyonların rolünü öne çıkarıyor. Bunun üzerine Forest Stewardship Council® (FSC®), the Roundtable on Sustainable Palm Oil (RSPO), the Rainforest Alliance, and The Common Code for the Coffee Community (4C) Yönetmelik’in getirdiği şartlara hizalanmak için eyleme geçiyor. Standartlarında değişiklikler yapıyor, izlenebilirlik sistemlerini iyileştiriyor, EUDR eklentileri geliştiriyor ve başkaca çözümleri hayata geçiriyorlar. Bu sertifikasyon programları, EUDR’ye uyumun beraberinde getireceği güçlükler arasında yönlerini bulabilmeleri için sertifiye kuruluşları gereken araçlar ve destekle donatmak arzusundalar.
Bu makalede sertifikasyon programlarının EUDR’ye uyum sağlamak ve ormansızlaşmanın önlenmesine yönelik uygulamalara katkıda bulunmak için yaklaşımlarında nasıl değişiklikler yaptıklarını irdeleyeceğiz.
EUDR kakao, kahve, sığır eti, palmiye yağı, soya, kauçuk ve ahşabı kapsar.
PEFC
PEFC; PEFC sertifikasına sahip kuruluşların EUDR tahtındaki yükümlülüklerini yerine getirebilmelerine yardımcı olmak için PEFC EUDR Detaylı Durum Tespiti Sistemi (DDS) Standart Modülünü hayata geçirdi. Bu sistem PEFC’nin yerleşik gözetim zinciri DDS’si üzerine inşa edilmiştir. PEFC, modülün geliştirilmesi sırasında “basitliğin” temel odak noktası olduğunu vurgulamıştır ve bu modülün mevcut gözetim zinciri süreçlerine kolayca uyum sağladığını garanti etmektedir. PEFC, Mayıs/Haziran 2024’e kadar bu modül için onaylanmış çözüm üzerinde çalışmaktadır.
FSC
FSC, sertifiye kuruluşlarına EUDR DDS süreci boyunca rehberlik etmesi ve EUDR’ye uyumu basitleştirmesi amacıyla “EUDR Aligned” (EUDR’ye Uygun) konseptini hayata geçiriyor. FSC Düzenleyici Modül, FSC Blok Zinciri ve FSC Risk Yönetimi Çerçevesini içeren üç adımlı bir yaklaşımı benimsiyor. FSC Düzenleyici Modül, sertifiye kuruluşlara EUDR tahtındaki ormansızlaşma, bozulma (degradasyon) ve yasallık konusundaki sorumluluklarını yerine getirebilmelerinde yardımcı olacak ilave şartlar sunmaktadır. Öte yandan FSC Risk Yönetimi Çerçevesi, FSC sertifikalı olan ve olmayan kuruluşların bir risk değerlendirmesi yöntemi geliştirmesini ve risk azaltımını yönetmesini kolaylaştırmak için hazırlanmıştır. FSC’nin üçüncü çözümü, kuruluşların tedarik zinciri boyunca malzemelerini izleyebilmelerini kolaylaştıran FSC Blok Zinciridir. FSC, bu çözümlerin yanı sıra Avrupa Birliği bilgi sistemine kolaylıkla yüklenebilecek detaylı durum tespiti beyanları oluşturmak için bu üç çözümü birbirine bağlayan bir modülü ifade eden Dijital Uyum Yükseltmesi hazırlıyor. FSC Haziran 2024’te bu çözümleri kullanıma sunmayı planlıyor.
Rainforest Alliance
Rainforest Alliance, sertifikasyon programının EUDR ile büyük ölçüde uyuştuğunu vurgularken şartlardaki bazı küçük ancak mühim farklılıklara işaret ediyor. Rainforest Alliance, “Rainforest Alliance Politikası: 15 Ocak 2024’e Kadar EUDR ile Hizalanma” belgesini duyurdu; bu politika belgesi çiftçiler için bazı şartlar ortaya koyuyor. Kahve ve kakao çiftçileri, kaynak sağlayan kuruluşların katılımcı çiftçilerden EUDR için gerekli çiftçi verilerine kolayca erişmelerini sağlayan bu politikaya başvurmaları için teşvik ediliyor. Rainforest Alliance, kuruluşlara Kimlik Korumalı bir sistem uygulamaya öncelik vermelerini, tedarikçileriyle ve çiftçi tedarik noktalarıyla iletişim kurmalarını, coğrafi veri toplama konusunda çiftçileri desteklemelerini ve paydaşlara sertifikasyonun faydalarını anlatmalarını tavsiye etmektedir.
RSPO
RSPO, kendi sertifikasyon standardını (Prensipler ve Kriterler) EUDR’de ana hatları sunulan şartlarla karşılaştırdığı bir fark analizi gerçekleştirmiştir. RSPO, sertifiye kuruluşların EUDR’nin gereklerini yerine getirmelerine yardımcı olma kapasitesine sahip olduğunu iddia etse de analizde bazı eksiklikler tespit edilmiştir. RSPO şu anda süreçlerini, standartlarını ve teknik araçlarını yeniden değerlendirme sürecindedir. Yeni bir izlenebilirlik platformu geliştirmekte ve RSPO standartlarına yönelik incelemeyi sürdürmektedir. Bu, sertifiye kuruluşların EUDR şartlarına uymalarına destek olacaktır.
4C
4C, sertifiye kuruluşlarına bir çözüm sunabilmek için Global Risk Değerlendirme Hizmetleri (GRAS) ile işbirliği tesis etmiştir. Bu çözüm üç adım içermektedir: coğrafi bilgi ve yasal belgeler yoluyla veri toplama; ormansızlaşma risklerini tespit etmek için risk analizi; rutin denetimler ve izleme yoluyla risk azaltımı. 4C, AB’ye giren veya çıkan her bir parti kahve için beş yıl boyunca veri depolayarak halihazırda tüm tedarik zinciri boyunca izlenebilirliği sağlamaktadır. 4C şu anda 4C Sertifikalı EUDR Kahve Yönetmeliği, öz değerlendirme ve öz beyan (yeterlilik beyanı) da dâhil olmak üzere EUDR üzerine çeşitli belgeler yayınlamıştır. Bu çözüm 2024 yılında 4C sertifikalı kuruluşlara sunulmuş olup 1 Ocak 2025 tarihinden itibaren tüm sertifikalı kuruluşların bu çözümü uygulamaları gerekmektedir.
Sertifikasyon programları detaylı durum tespitine ilişkin yükümlülükleri yerine getirme konusunda yardımcı olabilir ancak sertifika almak, şirketleri EUDR tahtındaki sorumluluklarından otomatik olarak muaf tutmaz. Nihayetinde Yönetmelik’e uyumu temin etme sorumluluğu, EUDR işletmecileri ve tüccarlardadır ve bu yükümlülükleri yerine getirmek için sertifikasyondan başka ilave önlemler almaları gerekebilir
EUDR Detaylı Durum Tespiti Şartlarını Sağlamanıza Yardımı Olalım
Son gün yaklaşırken sertifikasyon programları da EUDR’nin şartlarını yerine getirmek için hazırlıklarını sürdürüyor. EUDR’ye uyumu temin etmek ve ormansızlaşmanın önlenmesine yönelik uygulamaları teşvik etmek için sertifiye kuruluşları gereken araçlar ve destekle donatmayı amaçlıyorlar. Her bir sertifikasyon programı, EUDR’nin getirdiği zorlukları ele alan özel çözümleri hayata geçiriyor. Sertifikasyon programları, bu çözümlerle EUDR şartlarının karşılanmasında mühim bir rol oynamaya hazırlanıyor.
Peterson, sertifikasyon standartlarına uyum yolculuğunu kolaylaştırarak sertifikasyon arayışında olan işletmelere destek sağlayabilir. Hazırlık süreci boyunca yardımcı olabilir ya da süreç kılavuzlarının tasarımı, BT sistemlerinin kullanıma sokulması ve risk analizi dâhil olmak üzere tamamen kişiselleştirilmiş sertifikasyon çözümleri sunabiliriz. Bunların yanı sıra sertifikasyon programını baz alan bir ön şirket değerlendirmesi yapabiliriz, böylelikle siz de sertifikasyona hazır olmak için ne yapılması gerektiğini bilirsiniz.
Peterson ayrıca kurum içi prosedürler benimsenmesi, ekiplerin eğitilmesi, verilerin toplanması, risk değerlendirmeleri ve risk azaltımlarının yapılması ve detaylı durum tespiti beyanınızı sunma sürecinizde size kılavuzluk edilmesi dâhil olmak üzere EUDR’ye her açıdan uyum için kapsamlı destek sağlayabilir. Hizmetlerimizle ilgili daha fazla bilgi almak isterseniz EUDR sayfamızı ziyaret edin.
